CHANGE COLOR
  • Default color
  • Brown color
  • Green color
  • Blue color
  • Red color
CHANGE LAYOUT
  • leftlayout
  • rightlayout
SET FONT SIZE
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Change COLOR/LAYOUT/FONT

Câu Lạc Bộ TÌNH NGHỆ SĨ

TRANG CHÍNH Văn Học Văn Biên Khảo Giáo Sư Nguyễn Thanh Liêm - "Người Thầy Vượt Thời Gian"

Giáo Sư Nguyễn Thanh Liêm - "Người Thầy Vượt Thời Gian"

E-mail Print
Read 1782 times.
User Rating: / 3
PoorBest 

  GS_NguyenThanhLiem

 Vào một ngày cuối tuần của tháng Sáu, khi bầu trời California còn đang gay gắt dưới ánh nắng của mùa Hè, tôi có dịp đến dự "Ngày Bình Dương" được tổ chức bởi Hội "Lê Văn Duyệt Foundation", phối hợp cùng với Hội Ái Hữu Bình Dương do ông Hội trưởng Nguyễn Hữu Của điều hợp.  Trong căn phòng họp nhỏ, tôi có cơ hội nghe về lịch sử và con người Bình Dương.  Đã hơn hai mươi năm xa cách quê hương, rời xa mảnh đất Bình Dương nơi tôi đã trải qua phần lớn tuổi ấu thơ và niên thiếu nơi đó, ngày hôm đó tôi thật bồi hồi xúc động được trở về nguồn cội. Tôi được biết đến tên tuổi của những người con từ mảnh đất Bình Dương đã đi vào trang lịch sử dân tộc, mà thế hệ của chúng tôi khi cắp sách đến trường sau những năm 1975 không bao giờ được nghe nhắc đến.  Bên cạnh đó, là những địa danh, những đặc sản của Bình Dương mang tâm hồn tôi trở về với biết bao kỷ niệm, tưởng chừng như có thể đưa tay sờ vào từng trái mít tố nữ, những trái sầu riêng, măng cụt,...ở vườn cây Lái Thiêu năm nào.  Tôi thầm cảm ơn người đã cho tôi cơ hội hiếm hoi được trở về mảnh đất Bình Dương, dù chỉ trong ký ức, và được hiểu biết thêm về nguồn cội từ một nơi tôi đang sống xa quê hương hơn nữa vòng trái đất.  Người mang đến cho tôi cơ hội khó quên này không ai khác hơn, chính là vị Giáo sư khả kính Nguyễn Thanh Liêm.

    Đã có nhiều bài viết về những nghiên cứu, đóng góp của Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Thanh Liêm trên nhiều cương vị khác nhau mà ông từng đảm nhiệm, từ Hiệu trưởng trường Trịnh Hoài Đức, Bình Dương, Hiệu trưởng trường Petrus Ký, đến Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Giáo dục và Thanh niên VNCH.  Dù đã về hưu, ông vẫn hoạt động trong lãnh vực văn hóa, làm cố vấn của Viện Việt Học và một số hội đoàn Việt Nam ở hải ngoại.  Ông hiện là Chủ tịch của Hội "Tả Quân Lê Văn Duyệt Foundation" mà tôi đã có dịp đến tham dự trong "Ngày Bình Dương" như đã viết ở trên.  Tôi được biết Hội "Lê Văn Duyệt Foundation" đã và sẽ phối hợp với các Hội ái hữu để tổ chức nhiều buổi sinh hoạt khác nhau dành cho từng tỉnh của miền Nam nước Việt.  Thật là một công việc hết sức có ý nghĩa mà người khởi xướng là Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm đã và đang thực hiện nhằm giúp cho những người ở thế hệ thứ hai hay các bạn trẻ ở hải ngoại có dịp tìm hiểu về nguồn cội.  Đúng như lời của nhà báo Nguyên Huy đã viết về những đóng góp của Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm qua tổ chức "Lê Văn Duyệt Foundation" này:

 "Những buổi sinh hoạt văn hóa như thế này, chắc chắn tuổi trẻ Việt Nam sẽ không bao giờ mờ phai được hình ảnh quê hương yêu dấu cho dù chưa từng về thăm quê hương.  Và, cộng đồng người Việt hải ngoại sẽ cương quyết hơn trong công việc đấu tranh bảo vệ cho sự vẹn toàn của quê hương đất nước trước những âm mưu trong và ngoài nước đang cấu kết biến Việt Nam thành một quận huyện của Trung Cộng" (Người Việt Online, June 30, 2009). 

  Trong phạm vi giới hạn của bài viết này, tôi chỉ xin được viết về ông ở một khía cạnh mà tôi xin được gửi đến ông với tất cả tấm lòng ngưỡng mộ với một danh xưng mới: Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm- "Người Thầy Vượt Thời Gian".

    Nếu như trong vườn hoa âm nhạc Việt Nam, chúng ta có Ca sĩ Thái Thanh với mệnh danh là "Tiếng Hát Vượt Thời Gian", thì trong lĩnh vực giáo dục, tôi muốn được dành danh xưng "Người Thầy Vượt Thời Gian" đến vị Giáo sư khả kính Nguyễn Thanh Liêm, với những đóng góp không ngừng nghỉ trong vai trò của một nhà giáo qua bao thế hệ của ông.  Trong lĩnh vực giáo dục, đi ngược lại dòng lịch sử, chúng ta may mắn có biết bao vị Thầy, Cô đáng kính, đã đào tạo ra những học trò thành danh.  Tuy nhiên, biến cố đau thương tháng Tư năm 1975 đã đưa đẩy vận nước vào khúc quanh bi thương nhất trong lịch sử dân tộc Việt Nam.  Bao nhiêu người con dân Việt phải bỏ nước ra đi tìm tự do, bỏ lại đằng sau cả một quê hương nơi mà người dân  không có một chút tự do, và một nền giáo dục ngày càng lụn bại, lạc hậu. Hòa theo dòng chảy của những mảnh đời người tị nạn trên quê hương mới, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm vẫn đứng vững trên cương vị của một nhà mô phạm.  Ông không bao giờ bỏ cuộc dù tuổi đời ngày càng chồng chất.  Nếu có dịp nghe những bài diễn văn phát biểu, hay đọc những bài viết riêng cho lĩnh vực giáo dục, chúng ta thấy ông vẫn mãi mãi là người Thầy, như ngày nào từ bao thập niên trước khi ông còn đứng trên bục giảng. Tuy nhiên, những người "học trò" của ông hôm nay đang có mặt khắp năm châu bốn biển, những người được đọc và học những lời giáo huấn của ông mà tôi đoán chắc chính ông cũng không biết họ là ai.

  GS_Nguyen_Thanh_Liem_va_NV_Viet_Hai_trong_mot_buoi_Talk_Show

(Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm và NV Việt Hải trong chương trình CLB TNS Talk Show với Minh Tuấn và Cao Minh Hưng)


 Hãy lần giở những trang viết với bài "giảng" về "Vấn Đề Văn Hóa Giáo Dục Cho Con Em Ở Hải Ngoại".  Khi đọc những dòng chữ của ông viết, chúng ta có thể hình dung được bóng dáng ông, với mái tóc bạc, đang ngồi cặm cụi viết dưới ánh đèn, đem hết tâm tư gửi gắm đến chúng ta qua từng hàng, từng chữ, với biết bao điều mà cuộc sống bận rộn nơi đây đôi lúc làm chúng ta xao lãng.  Ông vào đề ngay với mối băn khoăn rất thực tế của một nhà mô phạm:

  "Nhìn về tương lai, dù trong nước có nhiều thay đổi hơn nữa, số người trở về Việt Nam sinh sống cũng không có nhiều.  Phần lớn sẽ sống trên đất nước này, và chắc chắn cộng đồng Việt Nam ở đây sẽ mỗi ngày một lớn hơn chớ không giảm bớt.  Việc gì sẽ xảy ra cho giới trẻ khi phải lớn lên ở đây, phải được học hành, đào tạo ở đây, được xã hội hóa vào đời sống ở đây?" 

  Dưới nhãn quan của một nhà nghiên cứu có kiến thức sâu rộng trong lĩnh vực giáo dục, ông có cái nhìn rất thông cảm, hiểu biết về tiến trình xã hội hóa (socialization) đến sự học hỏi và sinh hoạt tâm sinh lý của người Việt, đặc biệt là thế hệ trẻ trên xứ người.  Ông đưa ra những đề nghị rất thực tiễn là khuyến khích việc "dạy cho trẻ em học tiếng Việt và văn hóa Việt".  Tuy nhiên, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm chứng tỏ là một nhà mô phạm không theo nguyên tắc cứng ngắc hay đôi khi xa rời thực tế như thỉnh thoảng vẫn thấy ở một số vị giáo sư khác.  Ông hiểu biết những khó khăn thực tế nơi đây là trong quá trình dạy các em học tiếng Việt, do yếu tố môi trường nên sẽ thiếu đi những động cơ thúc đẩy (motivation), phần thưởng (reward), cũng cố kiến thức (reinforcement), cơ hội giữ lâu (retention), cũng như cơ hội chuyển dụng (tranference) cho các em. 

  Tuy nhiên, điều đáng cho chúng ta nể phục ở nơi ông, là vì tương lai của những thế hệ trẻ Việt Nam sinh ra và lớn lên nơi đây, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm đã không ngần ngại nêu ra những điểm yếu của cộng đồng Việt hải ngoại là đã không tích cực yểm trợ đúng mức cho việc học tiếng Việt của các em.  Những điều ông nêu ra chỉ có thể đến từ tấm lòng trăn trở, quan tâm thật sự của một nhà giáo cho những thế hệ nối tiếp.

    Song song với việc đó, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm cũng nêu lên những ưu tư về sự xâm nhập của hệ thống giáo dục trong nước ảnh hưởng đến các em ở đây.  Ông đã dành một bài viết dài với tựa đề "Vấn Đề Tái Xây Dựng Diện Mạo Và Quê Hương Của Người Việt Ở Nước Ngoài" cho chủ đề này.  Với những trăn trở, băn khoăn đó, ông đã đưa ra một lời kêu gọi rất thành khẩn trong việc "bồi dưỡng và đào tạo giáo chức của mình, và soạn thảo tài liệu giáo khoa cho đầy đủ và có giá trị cho mình (trung tâm dạy Việt ngữ)". Nếu các phụ huynh học sinh nào có các con em theo học các lớp Việt ngữ, sẽ hoàn toàn đồng ý với những điều ông đưa ra. Tôi có thể lấy một ví dụ qua quyển sách giáo khoa Việt ngữ - Cấp 2, do Ban Đại Diện Các Trung Tâm Việt Nam California dùng làm tài liệu giảng dạy.  Giở trang sách số 22 của học sinh lớp Hai, chúng ta có thể thấy những chữ các em phải học và viết thuộc lòng như "ngoen ngoẻn, xoàng xoèng", hay trang số 46 với những chữ như "yêng hùng".  Hãy thử tưởng tượng ngay chính những người sinh ra và lớn lên ở Việt Nam như chúng ta, đã có bao lần chúng ta nói hay sử dụng những chữ này trong văn viết?  Thế mà một em học sinh lớp Hai, trong lứa tuổi khoảng từ 8 đến 10 tuổi, sinh ra trên đất Mỹ, mà phải học những từ vựng này thì thật là một điều khó hiểu.  Bản thân người viết bài này cũng mong ước các em có được một quyển sách giáo khoa với những câu, những chữ thích hợp hơn với môi trường các em đang sống, như "Em thích đi ăn sáng với bố mẹ ở McDonalds", hay "Con muốn đi chơi ở Chuck E. Cheese vào ngày sinh nhật", v.v... hơn là những câu như "Trời sắp đổ mưa, mây giăng thấp ở chân trời, những ánh chớp loằng ngoằng ẩn hiện" (trang 52).  Những từ ngữ, những câu viết xa rời thực tế hay quá văn hoa chỉ làm cho các em mau chán nản và càng thêm xao lãng trong việc học tiếng Việt.  Đáng quý thay khi chúng ta có Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm đã gióng lên tiếng chuông cảnh báo thay cho chúng ta.

   Trải qua bao nhiêu năm tháng đóng góp không ngừng nghỉ cho nền giáo dục từ ở quê nhà cho ra đến hải ngoại, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm đã có thể nghỉ ngơi và nhìn lại một cách tự hào về những thành quả đã đạt được, tuy nhiên, ông vẫn không quên trách nhiệm với thiên chức là "người Thầy" của mình như năm nào.  Ông vẫn miệt mài như kiếp tằm nhả tơ, dù không bước chân lên bục giảng, nhưng ông vẫn mãi mãi là người Thầy, một "Người Thầy Vượt Thời Gian".  Chúng ta vẫn bắt gặp nhiều bài viết khác của ông trong lĩnh vực giáo dục, như khi ông viết giải thích cặn kẽ về hệ thống học đường ở Mỹ, chuyện thi cử và các cơ quan trách nhiệm điều hành giáo dục ở Mỹ qua bài viết "Tổng Quan Về Nền Giáo Dục Hoa Kỳ".  Trong một bài viết khác, với tựa đề "Trẻ Em Việt Nam Trong Tiến Trình Xã Hội Hóa Vào Xã Hội Và Văn Hóa Hoa Kỳ", Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm đã phân tích một cách tỉ mỉ những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình xã hội hóa vào cuộc sống và xã hội mới như "tuổi tác, mức độ khác biệt giữa hai nền văn hóa, thái độ đối xử của xã hội mới ảnh hưởng như thế nào đối với người mới gia nhập, cũng như những yếu tố tâm lý và giới tính của trẻ em Việt Nam trong quá trình xã hội hóa vào xã hội và văn hóa ở nơi đây".  Những tài liệu của Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm thật đáng quý, rất nên được tham khảo và áp dụng bởi các bậc phụ huynh trong việc giáo dục các con em của mình trong cuộc sống nhiều vật chất cám dỗ trên quê hương mới. 

  Dù sống xa quê hương, Giáo sư Liêm cũng không quên hướng nỗi băn khoăn, lo lắng, trăn trở của mình đến các thế hệ trẻ em học sinh ở Việt Nam trong hoàn cảnh hiện nay.  Có lẽ đã không có ít những phút giây khi ông ước mong các em học sinh ở Việt Nam hiện nay cũng được hưởng một nền giáo dục văn minh và tự do như những trẻ em ở đây.  Ông đem những tâm sự đó gửi gắm qua bài viết "Những Trở Ngại Lớn Trong Việc Phát Triển Giáo Dục Ở Việt Nam Hiện Nay".

  Ngoài đề tài chính về giáo dục, Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm cũng dành nhiều thời gian để nghiên cứu và viết nhiều về lĩnh vực văn học nghệ thuật.  Người đọc có thể đọc và hiểu biết thêm về lịch sử của nền "văn minh miệt vườn", với những câu vọng cổ qua bài viết "Tâm Hồn Tài Tử" của ông, hay nghiên cứu về thơ qua bài viết "Thơ Đường Luật và Thơ Việt Nam".  Trên một số các diễn đàn, chúng ta có thể đọc được nhiều bài viết, biên khảo của Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Thanh Liêm cho nhiều tác giả, với những chủ đề khác nhau như "Tâm Hồn Nghệ Sĩ của Doãn Quốc Sỹ", " Ý Thức Nhân Bản Trong Văn Chương Xuân Vũ", "Đạo Lý Và Thời Thế Trong Thơ Văn Nguyễn Đình Chiểu", hay "Trong Ta Ngậm Ngùi Của Nguyễn Tiến Quỳnh Giao", v.v....

  
  Tác giả bài viết  xin mượn một đoạn thơ trong bài thơ "Lên Xuống Dốc Đời" của chính Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm để kết thúc bài viết này:

                Trên đường thẳng thời gian vô biên giới,
                 Kiếp  con người chỉ một chấm nhỏ nhoi.
                 Vậy mà sao người ta cứ mãi đua đòi,
                 Làm chi nữa cho đời thêm ngắn ngủi?
                 Hãy thư thả mặc cuộc đời dung ruổi,
                 Mặc bước đi xuống dốc như chạy nhanh.
                 Cứ tưởng như mình tóc hãy còn xanh,
                 Đầu có bạc nhưng lòng son chẳng bạc.

  Tấm "lòng son" của vị Giáo sư khả kính này sẽ chẳng bao giờ phai bạc.  Tôi tin chắc rằng Giáo sư Nguyễn Thanh Liêm sẽ mãi mãi là "Người Thầy Vượt Thời Gian" trong lòng của mọi người.

Cao Minh Hưng
10/2009

(Bài viết đăng trong quyển sách " “Kỷ Niệm Về Giáo Sư Nguyễn Thanh Liêm, Nhà Văn Hóa Giáo Dục Nhân Bản Việt Nam”.)

Add comment


Security code
Refresh


Related articles:
Newer articles:
Older articles:

Last Updated ( Tuesday, 22 November 2011 12:04 )  

Show Other Articles Of This Author

Username   Password       Forgot password?  Forgot username?  Register / Create an account